‘Ruimte maken voor lichte elektrische voertuigen’
15 september 2025
‘Betrouwbaar aanbod deelmobiliteit uitdaging voor gemeenten’
24 november 2025
Elektrische deelscooters en -fietsen zijn populair op routes die dwars door het centrum of een wijk lopen en waar bijvoorbeeld geen tram- of buslijnen liggen. Zo blijkt uit de eerste onderzoeksresultaten van Leverage.
‘Het totale marktaandeel van deelmobiliteit is niet groot, maar op bepaalde dwarsverbindingen in de stad is het wel populair. Met name jonge mensen gebruiken het om snel op hun bestemming te komen’, duidt Paul van de Coevering van Breda University of Applied Science (Buas) de eerste onderzoeksresultaten van Leverage.
Van de Coevering is bij Buas lector stedelijke mobiliteitsplanning. Daarnaast is hij onderzoeker en projectleider bij Leverage, een onderzoeksproject waarin kennisinstellingen, netwerkorganisaties, bedrijven, en overheden intensief samenwerken. Leverage is een vierjarig programma dat de ambitie heeft om resultaten van onderzoek naar het gebruik van lichte elektrische voertuigen (lev’s) te vertalen naar concreet beleid voor gemeenten.
Betere afstemming
Deelmobiliteit is een goede aanvulling op openbaar vervoer, juist omdat het mensen in staat stelt om snel te reizen op routes waar het ov geen hoogwaardige kwaliteit biedt. Bijvoorbeeld op routes tussen wijken waarop geen directe ov-verbinding beschikbaar is.
Een betere afstemming van deelmobiliteit en ov kan voor gemeenten veel voordelen opleveren. Van de Coevering: ‘Bijvoorbeeld als je minder auto’s in de stad wil. En denk aan fietsenstallingen bij stations. Gebruiken mensen een deelfiets of -scooter in plaats van de eigen fiets, dan kunnen de stallingen kleiner worden op een plek waar de ruimte vaak schaars en duur is.’
Lev’s en autobezit
Binnen Leverage wordt ook onderzocht in hoeverre lev’s autobezit kunnen beïnvloeden. Hierbij wordt gekeken hoeveel mensen lev’s gebruiken en waarvoor.
‘Achterliggende vraag is: ‘Kan de aanschaf van een lev invloed hebben op autogebruik en autobezit? Want het doel is eigenlijk om een transitie of overgang te maken naar minder autogebruik’, legt Van de Coevering uit.
Het marktaandeel van lev’s groeit, maar is nog relatief beperkt. Zo blijkt uit het onderzoek. Met uitzondering van de elektrische fiets, die door vrijwel iedereen wordt gebruikt.
De aanschaf van een elektrische fiets of lev leidt tot minder autogebruik. Ongeveer de helft van de mensen gebruikt na aankoop vaker de elektrische fiets of lev in plaats van de auto. Maar slechts één op de tien mensen van deze groep doet de eigen auto weg.
Van de Coevering: ‘Dit is een belangrijk gegeven voor het maken van beleid voor de mobiliteitstransitie.’
Lev’s op straat
Met Buas-collega’s en -studenten onderzoekt Van de Coevering in de straten van Breda hoe mensen lev’s ervaren. Dat nieuwe voertuigen veel los kunnen maken bewijst de fatbike, een fiets met dikke wielen en een elektromotor met extra vermogen. Deze zware elektrische fiets, waarop vooral tieners zich verplaatsen, maakte onlangs veel los en leidde tot in de Tweede Kamer tot vragen en oproepen voor onder meer een helmplicht en maximumleeftijd.
Uit het onderzoek blijkt echter niet dat lev’s meetbare stress opleveren. ‘We hebben veertig fietsers met sensoren, GPS en een slimme bril in Breda de straat opgestuurd. Zo konden we onder meer stress, kijkrichting en rijgedrag meten op het moment dat we een fatbike, e-scooter of cargo-bike langs lieten rijden’, legt Van de Coevering het onderzoek uit.
In Eindhoven staat een vervolg van het onderzoek op de planning. Van de Coevering: ‘Dan laten we de fietsers door iets drukker verkeer rijden om te kijken hoe zij dan op lev’s reageren.’
Resultaten terugleggen
De resultaten van alle onderzoeken worden gedeeld met de deelnemers van het consortium en zoveel mogelijk ook met andere partijen.
Van de Coevering: ‘Denk aan gemeenten, ov-aanbieders, adviesbureaus en kennisinstituten. Op basis van onze resultaten discussiëren we met onze consortiumpartners over de gevolgen voor beleid en stellen wij adviezen op. Beleidsmakers gaan er daarna zelf mee aan de slag.’
Experience Day, 28 oktober
Kom ook naar de Experience Day op 28 oktober. In de ochtend vindt van 9.30 tot 12.00 uur een besloten bijeenkomst plaats voor alle Leverage-partners. ’s Middags is er vanaf 13.00 uur de mogelijkheid om lev’s zelf uit te proberen. Daarnaast delen Marith Dieker en andere sprekers hun visie op onze mobiliteit. Om 17.00 uur is er tijdens een borrel ruimte voor goed gesprekken. Meld u aan door op deze link te klikken.
Meer weten?
Kijk op de website van Leverage voor meer informatie.